Czym jest safe harbour w cenach transferowych?
Safe harbour w cenach transferowych, nazywany także mechanizmem „bezpiecznej przystani”, to uproszczenie przewidziane dla wybranych transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi. Jego celem jest ograniczenie ryzyka sporu z organami podatkowymi co do rynkowego charakteru rozliczeń, pod warunkiem spełnienia szczegółowych wymogów określonych w przepisach.
W praktyce safe harbour oznacza, że jeżeli podatnik zastosuje określone parametry transakcji i prawidłowo udokumentuje ich spełnienie, organ podatkowy co do zasady nie powinien kwestionować ceny transferowej w zakresie objętym tym uproszczeniem. Mechanizm ten nie działa jednak automatycznie i nie obejmuje wszystkich transakcji kontrolowanych. W Polsce dotyczy przede wszystkim wybranych usług o niskiej wartości dodanej oraz niektórych transakcji finansowych, takich jak pożyczki, kredyty lub emisje obligacji między podmiotami powiązanymi.
Podstawowe regulacje dotyczące safe harbour znajdują się w ustawie o CIT oraz odpowiednio w ustawie o PIT. Dla podatników CIT istotne są w szczególności art. 11f ustawy o CIT, dotyczący usług o niskiej wartości dodanej, oraz art. 11g ustawy o CIT, dotyczący transakcji finansowych. W przypadku podatników PIT analogiczne regulacje znajdują się w art. 23r i art. 23s ustawy o PIT.
Jak działa safe harbour w praktyce?
Safe harbour dla usług o niskiej wartości dodanej może mieć zastosowanie do usług pomocniczych mieszczących się w ustawowym katalogu, które mają charakter wspomagający, nie stanowią zasadniczego przedmiotu działalności grupy, których wartość świadczona przez usługodawcę na rzecz podmiotów niepowiązanych nie przekracza 2% wartości tych usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych i niepowiązanych oraz które nie są dalej odsprzedawane przez usługobiorcę, z wyjątkiem refakturowania. Typowo mogą to być określone usługi administracyjne, księgowe, informatyczne, kadrowe lub wsparcia prawnego, jeżeli spełniają ustawowe warunki.
Jednym z kluczowych parametrów jest poziom narzutu na kosztach. Dla usług nabywanych od podmiotu powiązanego narzut nie może przekraczać 5%, a dla usług świadczonych na rzecz podmiotu powiązanego nie może być niższy niż 5%. Wartości te wynikają z art. 11f ust. 1 ustawy o CIT oraz odpowiednio art. 23r ust. 1 ustawy o PIT. Przepisy wymagają również m.in. posiadania kalkulacji obejmującej rodzaj i wysokość kosztów, sposób zastosowania kluczy alokacji oraz uzasadnienie wyboru metody rozliczenia.
Safe harbour dla transakcji finansowych dotyczy przede wszystkim pożyczek, kredytów i obligacji pomiędzy podmiotami powiązanymi. Uproszczenie może być stosowane, jeżeli oprocentowanie odpowiada zasadom określanym w obwieszczeniu Ministra Finansów aktualnym na dzień zawarcia umowy, transakcja nie przewiduje dodatkowych opłat innych niż odsetki, okres finansowania nie przekracza 5 lat, a łączny poziom kapitału finansowania z podmiotami powiązanymi w roku podatkowym nie przekracza 20 000 000 zł albo równowartości tej kwoty, liczony odrębnie dla finansowania udzielonego i otrzymanego. Parametry te wynikają z art. 11g ustawy o CIT oraz odpowiednio art. 23s ustawy o PIT.
Ważnym warunkiem jest także to, aby odpowiednio usługodawca albo podmiot udzielający finansowania nie miał miejsca zamieszkania, siedziby lub zarządu w jurysdykcji uznawanej za stosującą szkodliwą konkurencję podatkową. Ten wymóg pojawia się zarówno przy usługach o niskiej wartości dodanej, jak i przy uproszczeniu dla transakcji finansowych.
Kiedy warto rozważyć zastosowanie safe harbour?
Zastosowanie safe harbour warto rozważyć wtedy, gdy grupa kapitałowa realizuje powtarzalne, typowe transakcje wewnątrzgrupowe, a ich charakter odpowiada ustawowym warunkom uproszczenia. Dotyczy to w szczególności przedsiębiorców, którzy nabywają od spółek powiązanych usługi wsparcia albo korzystają z finansowania wewnątrzgrupowego na standardowych zasadach.
Mechanizm może ograniczyć potrzebę sporządzania rozbudowanych analiz porównawczych oraz zmniejszyć ryzyko doszacowania dochodu przez organ podatkowy. Nie zastępuje jednak rzetelnej weryfikacji transakcji. Podatnik powinien sprawdzić nie tylko poziom narzutu lub oprocentowania, lecz także zakres świadczeń, podstawę kosztową, prawidłowość alokacji kosztów, czas trwania finansowania, brak dodatkowych opłat oraz spełnienie warunków formalnych.
Szybka konsultacja z prawnikiem lub doradcą podatkowym może pomóc uniknąć błędnego zastosowania safe harbour. Najczęstsze ryzyka dotyczą kwalifikacji usług jako usług o niskiej wartości dodanej, stosowania niewłaściwej bazy kosztowej, przekroczenia limitów finansowania, nieuwzględnienia obwieszczenia Ministra Finansów właściwego na dzień zawarcia umowy albo przyjęcia, że samo użycie parametrów ustawowych zwalnia podatnika z obowiązku zachowania należytej staranności. Błędy w tym zakresie mogą prowadzić do sporu z organem podatkowym, korekty rozliczeń, zaległości podatkowej, odsetek oraz odpowiedzialności karnoskarbowej osób odpowiedzialnych za rozliczenia.
Wsparcie kancelarii w zakresie safe harbour w cenach transferowych
Wsparcie kancelarii w zakresie safe harbour i cen transferowych obejmuje w szczególności:
- ocenę, czy dana transakcja kontrolowana może korzystać z mechanizmu safe harbour,
- weryfikację warunków dla usług o niskiej wartości dodanej, w tym narzutu, bazy kosztowej i kluczy alokacji,
- analizę transakcji finansowych pod kątem limitu 20 000 000 zł, maksymalnego okresu 5 lat, braku dodatkowych opłat oraz oprocentowania zgodnego z obwieszczeniem Ministra Finansów właściwym na dzień zawarcia umowy,
- przygotowanie lub przegląd dokumentacji cen transferowych oraz kalkulacji wymaganych przez przepisy,
- identyfikację ryzyk podatkowych związanych z transakcjami wewnątrzgrupowymi,
- wsparcie w kontaktach z organami podatkowymi podczas kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej lub postępowania podatkowego,
- opracowanie praktycznych rekomendacji dotyczących modelu rozliczeń w grupie.
Potrzebna jest pomoc w ocenie safe harbour w cenach transferowych? Skontaktuj się z nami.