Czym jest unijny kodeks celny?
Unijny kodeks celny (UKC) to podstawowy akt prawa Unii Europejskiej regulujący zasady obrotu towarowego między Unią Europejską a państwami trzecimi. Został ustanowiony rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. i jest stosowany od 1 maja 2016 r. Rozporządzenie obowiązuje bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich, w tym w Polsce.
UKC określa m.in. zasady obejmowania towarów procedurami celnymi, składania zgłoszeń celnych, ustalania długu celnego, korzystania z uproszczeń oraz prowadzenia kontroli przez organy celne. Przepisy mają zastosowanie zarówno do przedsiębiorców prowadzących import lub eksport, jak i do osób fizycznych przewożących towary przez granicę celną Unii.
Unijny kodeks celny jest uzupełniany przez akty delegowane i wykonawcze Komisji Europejskiej, w szczególności rozporządzenia Komisji (UE) 2015/2446 oraz 2015/2447. Regulacje te doprecyzowują procedury, wymagane dane, dokumenty oraz sposób komunikacji elektronicznej z administracją celną.
Czym reguluje unijny kodeks celny?
UKC porządkuje najważniejsze elementy prawa celnego w Unii Europejskiej. Dotyczy przede wszystkim towarów nieunijnych, które są wprowadzane na obszar celny UE, oraz towarów unijnych wyprowadzanych poza ten obszar. W praktyce kodeks ma znaczenie przy imporcie, eksporcie, tranzycie, składowaniu oraz przetwarzaniu towarów.
Przepisy UKC regulują między innymi:
- obowiązek przedstawienia towarów organom celnym i składania deklaracji skróconych przed przywozem lub wywozem;
- zgłoszenia celne oraz możliwość działania przez przedstawiciela celnego;
- dopuszczenie towarów do obrotu i pobór należności celnych przywozowych;
- procedury specjalne, w tym tranzyt, składowanie celne, odprawę czasową oraz uszlachetnianie;
- ustalanie wartości celnej, pochodzenia towarów i ich klasyfikacji taryfowej;
- powstanie, zabezpieczenie i wygaśnięcie długu celnego;
- uproszczenia celne oraz status upoważnionego przedsiębiorcy AEO;
- kontrolę celną, badanie towarów i weryfikację prawidłowości danych przedstawionych organom.
Istotnym założeniem UKC jest elektronizacja obsługi celnej. Wymiana informacji między przedsiębiorcami a organami celnymi co do zasady odbywa się za pośrednictwem systemów teleinformatycznych. Nie zwalnia to jednak podmiotów z obowiązku zapewnienia poprawności przekazywanych danych, w tym kodów taryfowych, wartości celnej, kraju pochodzenia oraz dokumentów handlowych.
Kiedy warto skorzystać z pomocy prawnika?
Pomoc prawnika może być potrzebna przed rozpoczęciem importu lub eksportu, zwłaszcza gdy transakcja dotyczy towarów o wysokiej wartości, produktów objętych ograniczeniami albo rozbudowanego łańcucha dostaw. Analiza zasad celnych przed dokonaniem zgłoszenia pozwala ograniczyć ryzyko zakwestionowania klasyfikacji taryfowej, pochodzenia towaru lub wartości celnej.
Wsparcie prawne jest również przydatne, gdy naczelnik urzędu celno-skarbowego wszczyna kontrolę celno-skarbową, żąda wyjaśnień, kwestionuje dokumentację albo wydaje decyzję określającą należności celne i podatkowe. W takich sprawach znaczenie mogą mieć nie tylko regulacje UKC, lecz także przepisy krajowe dotyczące postępowania podatkowego, kontroli celno-skarbowej, podatku VAT i odpowiedzialności karnoskarbowej.
Szybka konsultacja z prawnikiem może pomóc uniknąć błędów w zgłoszeniach celnych, nieprawidłowego rozliczenia należności, zatrzymania towarów, sporów z organami lub strat finansowych. Ma to szczególne znaczenie, gdy przedsiębiorca korzysta z przedstawiciela celnego, ponieważ powierzenie obsługi zgłoszenia nie zawsze wyłącza odpowiedzialność importera za przekazane dane i dokumenty.
Wsparcie kancelarii w zakresie prawa celnego obejmuje w szczególności:
- analizę obowiązków wynikających z unijnego kodeksu celnego;
- ocenę ryzyka związanego z importem, eksportem i procedurami specjalnymi;
- pomoc w sprawach dotyczących długu celnego, zabezpieczeń i zwrotu należności;
- wsparcie podczas kontroli celno-skarbowej i badania towarów;
- przygotowywanie wyjaśnień, zastrzeżeń i odwołań od decyzji organów;
- reprezentację w postępowaniach przed organami administracji oraz sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy w sprawie związanej z unijnym kodeksem celnym? Skontaktuj się z nami.