Czym jest zabezpieczenie generalne należności celnych?
Zabezpieczenie generalne należności celnych to forma zabezpieczenia stosowana w obrocie towarowym z państwami spoza Unii Europejskiej, która pozwala objąć jednym zabezpieczeniem więcej niż jedną operację celną. W praktyce służy ono temu, aby organ celny miał gwarancję zapłaty należności celnych przywozowych, a w przewidzianych prawem przypadkach także wywozowych, oraz innych należności związanych z importem, takich jak VAT importowy lub akcyza, jeżeli są pobierane przez organy celne.
Instytucja ta wynika z przepisów unijnego prawa celnego, w szczególności z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny, zwanego UKC. UKC przewiduje możliwość stosowania zabezpieczenia pojedynczego, dotyczącego konkretnej operacji, oraz zabezpieczenia generalnego, obejmującego wiele operacji lub procedur celnych. Zabezpieczenie generalne wymaga uzyskania pozwolenia organu celnego.
Zabezpieczenie generalne ma szczególne znaczenie dla przedsiębiorców regularnie dokonujących importu, tranzytu lub korzystających ze specjalnych procedur celnych, a w szczególnych przypadkach także eksportu. Pozwala ono uprościć obsługę celną i ograniczyć konieczność ustanawiania zabezpieczenia oddzielnie dla każdej odprawy, zgłoszenia lub procedury.
Jak działa zabezpieczenie generalne?
Mechanizm zabezpieczenia generalnego opiera się na ustaleniu tzw. kwoty referencyjnej. Jest to kwota odpowiadająca maksymalnemu poziomowi należności celnych i innych należności, które mogą powstać lub stać się wymagalne w związku z operacjami objętymi zabezpieczeniem. Kwota ta powinna być monitorowana przez przedsiębiorcę, a jej przekroczenie może skutkować problemami przy dalszym korzystaniu z procedur celnych.
Zabezpieczenie może przybrać różne formy, w tym gwarancję udzieloną przez bank lub zakład ubezpieczeń, depozyt gotówkowy albo inną formę zaakceptowaną przez organ celny. W praktyce najczęściej wykorzystywane są gwarancje, ponieważ nie wymagają zamrażania pełnej kwoty środków pieniężnych.
Przepisy UKC przewidują także możliwość stosowania zabezpieczenia w obniżonej wysokości albo zwolnienia z obowiązku jego złożenia, jeżeli przedsiębiorca spełnia określone warunki. Kryteria te dotyczą m.in. przestrzegania przepisów celnych i podatkowych, właściwego systemu ewidencji, wypłacalności finansowej oraz odpowiedniego poziomu kompetencji zawodowych. Podstawę prawną stanowią w szczególności art. 95 UKC oraz przepisy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446. W przypadku niektórych należności potencjalnych przepisy przewidują poziomy obniżenia zabezpieczenia, m.in. do 50%, 30% albo 0% kwoty referencyjnej, o ile spełnione są warunki wskazane w tych regulacjach.
Kiedy stosuje się zabezpieczenie generalne należności celnych?
Zabezpieczenie generalne jest wykorzystywane przede wszystkim przez podmioty, które stale uczestniczą w międzynarodowym obrocie towarowym. Może być potrzebne m.in. przy procedurze tranzytu, składowaniu celnym, uszlachetnianiu czynnym, odprawie czasowej, odroczeniu płatności należności celnych albo innych uproszczeniach celnych wymagających zabezpieczenia długu celnego.
Dla przedsiębiorcy zabezpieczenie generalne ma znaczenie organizacyjne i finansowe. Umożliwia sprawniejsze przeprowadzanie odpraw, ogranicza liczbę formalności oraz pozwala lepiej zarządzać płynnością finansową. Jednocześnie wymaga prawidłowego ustalenia zakresu operacji, wysokości kwoty referencyjnej oraz zgodności dokumentów gwarancyjnych z wymaganiami organów celnych.
Błędy w tym obszarze mogą prowadzić do wstrzymania obsługi celnej, odmowy objęcia towarów procedurą, konieczności uzupełnienia zabezpieczenia, cofnięcia pozwolenia albo powstania zaległości publicznoprawnych. Ryzyko dotyczy zwłaszcza przedsiębiorców, którzy rozszerzają skalę importu, zmieniają asortyment towarów, korzystają z nowych procedur celnych albo działają przez kilku przedstawicieli celnych.
Kiedy warto skorzystać z pomocy prawnika?
Wsparcie prawnika może być potrzebne już na etapie planowania modelu odpraw celnych. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, w których przedsiębiorca chce uzyskać pozwolenie na stosowanie zabezpieczenia generalnego, obniżyć jego wysokość, zmienić kwotę referencyjną albo zabezpieczyć kilka rodzajów operacji celnych jednym instrumentem.
Pomoc prawna jest istotna również wtedy, gdy organ celny kwestionuje spełnienie warunków pozwolenia, żąda zwiększenia zabezpieczenia, wszczyna kontrolę celno-skarbową albo wskazuje na nieprawidłowości w rozliczeniach importowych. Szybka konsultacja może pomóc uniknąć błędów formalnych, sporów z organami, blokady dalszych odpraw oraz strat finansowych wynikających z opóźnień w obrocie towarami.
Wsparcie kancelarii w zakresie zabezpieczenia generalnego
Wsparcie kancelarii w zakresie pomocy prawnej dotyczącej zabezpieczenia generalnego należności celnych obejmuje w szczególności:
- analizę obowiązku ustanowienia zabezpieczenia w konkretnym modelu importu, tranzytu lub innych procedur celnych,
- przygotowanie i weryfikację wniosków o pozwolenie na stosowanie zabezpieczenia generalnego,
- ocenę prawidłowości ustalenia kwoty referencyjnej,
- wsparcie przy ubieganiu się o obniżenie wysokości zabezpieczenia lub zwolnienie z jego złożenia,
- analizę dokumentów gwarancyjnych składanych organom celnym,
- reprezentację w postępowaniach przed organami celnymi i celno-skarbowymi,
- doradztwo przy kontrolach dotyczących procedur celnych, zabezpieczeń i rozliczeń importowych.
Potrzebna jest pomoc w sprawie zabezpieczenia generalnego należności celnych? Skontaktuj się z nami.
Zobacz więcej
- Kontrola celno-skarbowa
- Rewizja celna
- Egzekucja administracyjna
- Zaległość podatkowa