Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym

Kategoria słowniczka

Czym są zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym?

Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym to środek ochrony przysługujący zobowiązanemu, czyli osobie lub podmiotowi, wobec którego organ prowadzi egzekucję administracyjną. W praktyce dotyczą najczęściej egzekucji zaległości podatkowych, należności publicznoprawnych, składek, kar administracyjnych albo innych obowiązków wynikających z decyzji, postanowień, orzeczeń, deklaracji lub bezpośrednio z przepisów prawa.

Celem zarzutów nie jest ponowne rozpoznanie całej sprawy, w której powstał obowiązek. Zarzuty służą przede wszystkim zakwestionowaniu dopuszczalności lub prawidłowości prowadzenia egzekucji. Oznacza to, że zobowiązany może wskazać, że egzekucja nie powinna być prowadzona, ponieważ obowiązek nie istnieje, wygasł, nie jest jeszcze wymagalny albo został skierowany przeciwko niewłaściwej osobie.

W administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym podstawy zarzutów wynikają z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 33 tej ustawy zarzuty mogą dotyczyć m.in. nieistnienia obowiązku, określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z właściwego aktu, błędu co do osoby zobowiązanego, braku wymagalności obowiązku, wygaśnięcia obowiązku w całości lub części, a także braku uprzedniego doręczenia upomnienia, jeżeli było wymagane.

 

Czego mogą dotyczyć zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym?

Zarzuty mogą mieć charakter materialny lub formalny. Zarzuty materialne odnoszą się do samego obowiązku, który ma być egzekwowany. Przykładem jest sytuacja, w której zobowiązany twierdzi, że należność została już zapłacona, zobowiązanie uległo przedawnieniu, decyzja została uchylona albo obowiązek nie powstał w stosunku do tej osoby.

Zarzuty formalne dotyczą sposobu wszczęcia lub prowadzenia egzekucji. Mogą obejmować m.in. brak wymaganego upomnienia, wadliwe oznaczenie zobowiązanego, określenie obowiązku w tytule wykonawczym niezgodnie z treścią decyzji lub innego aktu, na podstawie którego obowiązek powstał, albo wszczęcie egzekucji mimo odroczenia terminu płatności lub rozłożenia należności na raty.

W praktyce zarzuty są istotne w sprawach, w których organ egzekucyjny dokonuje zajęcia rachunku bankowego, wynagrodzenia, wierzytelności, środków pieniężnych lub innych składników majątku. Mogą również mieć znaczenie wtedy, gdy egzekucja jest prowadzona na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez wierzyciela publicznoprawnego, np. organ podatkowy, jednostkę samorządu terytorialnego lub inny uprawniony organ administracji.

Istotne jest odróżnienie zarzutów od innych środków prawnych. Zarzuty nie zawsze będą właściwym narzędziem do kwestionowania czynności egzekucyjnej, takiej jak zajęcie konkretnego składnika majątku. W zależności od okoliczności właściwa może być skarga na czynność egzekucyjną, zażalenie, wniosek o umorzenie postępowania albo odrębny środek zaskarżenia w sprawie podatkowej lub administracyjnej.

 

Kiedy warto wnieść zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym?

Wniesienie zarzutów warto rozważyć przede wszystkim wtedy, gdy zobowiązany otrzymuje odpis tytułu wykonawczego, zawiadomienie o zajęciu albo informację o wszczęciu egzekucji, a ma wątpliwości, czy egzekucja jest zasadna. Dotyczy to zarówno osób fizycznych, jak i przedsiębiorców, w tym spółek oraz osób, na które przeniesiono odpowiedzialność za zaległości, np. członków zarządu.

Zarzuty mogą być potrzebne w szczególności, gdy należność została zapłacona, organ nie uwzględnił korekty rozliczenia, toczy się postępowanie dotyczące podstawy obowiązku, doszło do pomyłki w danych zobowiązanego albo egzekucję wszczęto mimo decyzji o odroczeniu płatności lub rozłożeniu zaległości na raty. W sprawach podatkowych szczególne znaczenie ma także weryfikacja przedawnienia zobowiązania oraz prawidłowości tytułu wykonawczego.

Termin na wniesienie zarzutów w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym wynosi co do zasady 30 dni od doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, co wynika z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W niektórych sytuacjach podstawa zarzutu może powstać później, np. gdy obowiązek wygasł już po wszczęciu egzekucji. Ocena terminu powinna być dokonywana z uwzględnieniem konkretnego stanu faktycznego i doręczonych pism.

Szybka analiza dokumentów egzekucyjnych może pomóc uniknąć zajęcia środków, narastania kosztów egzekucyjnych, niepotrzebnego sporu z organem albo utraty możliwości skutecznego podniesienia określonych argumentów. Wniesienie zarzutów wymaga precyzyjnego wskazania podstawy prawnej i faktycznej, ponieważ są one rozpatrywane w granicach określonych przez zobowiązanego.

 

Wsparcie kancelarii w zakresie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym

Wsparcie kancelarii w zakresie pomocy prawnej dotyczącej zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym obejmuje w szczególności:

  • analizę tytułu wykonawczego, zawiadomień o zajęciu i korespondencji z organem,
  • ocenę, czy istnieją podstawy do wniesienia zarzutów, skargi na czynność egzekucyjną lub innego środka prawnego,
  • weryfikację wymagalności, przedawnienia, wygaśnięcia lub prawidłowego określenia obowiązku,
  • przygotowanie zarzutów wraz z uzasadnieniem i dokumentami,
  • reprezentację w kontaktach z wierzycielem i organem egzekucyjnym,
  • wsparcie w sprawach dotyczących zajęcia rachunku bankowego, wynagrodzenia, wierzytelności lub innych składników majątku,
  • ocenę dalszych działań po wydaniu postanowienia w sprawie zarzutów.

 

Potrzebna jest pomoc w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym? Skontaktuj się z nami.

 

Zobacz więcej